Saturday, August 1, 2015

የናትናኤል ማስታወሻ -ጥቂት ስለ ማዕከላዊ

(ከቂሊንጦ እስር ቤት)
ናትናኤል ፈለቀናትናኤል ፈለቀ
ይህንን ጽሁፍ ስጽፍ ዓላማዬ ማዕከላዊ ያሉ ሥራቸውን አክብረው የኢትዮጵያውያንን ሰላምና ደህንነት ለመጠበቅ የሚሰሩ ጥቂት ፖሊሶችን (ምናልባትም በአንድ እጅ ጣቶች ተቆጥረው የሚያልቁ መርማሪዎችን) ለማበረታታት አይደለም፡፡ይህን ዓላማ በሌላ ጽሁፍ እመለስበት ይሆናል፡፡ ለነገሩ ሥራቸውን አክብረው የሚሰሩ ባለሙያ ፖሊሶች የኔ ማበረታታትን የሚፈልጉ አይደሉም፡፡ያሉበት ደረጃ ላይ ለመድረስ በኃላፊነት ማሰብ የቻሉ ስለሆኑ፡፡
ስለዚህ የዚህ ጽሁፍ ዓላማ በተቋሙ ውስጥ ኢትዮጵያ የምትተዳደርባቸውን ሕጎች ለማክበር(የተላለፉትን ለይቶ ለማስቀመጥና በስህተት የተጠረጠሩትን ነጻ ለማውጣት) ሳይሆን የአገዛዙን ዕድሜ ለማርዘም የሚሰሩትን አብዛኞቹን ሙያቸውን የማያከብሩ ፖሊሶች ‹‹ምርመራ›› ሴራቸውን እንዴት እንደሚፈትሉ ለማሳየት፣ ቢያንስ ሌላ ስልት እስኪፈጥሩ ድረስ በሀገሪቷጉዳይ ያገባናል የሚሉ ኢትዮጵያውያን አንዴ በተቋሙ ውስጥ ከገቡ በኋላ ሊገጥማቸው የሚችለውን የተንኮል መረብ ለማስረዳት እና ቀድሞለማዘጋጀት ያሰበ ነው፡፡
እውነት ለመናገር እነዚህ የስርዓቱ ጠባቂ ሎሌዎች የህዝብን ደህንነት ለአደጋ የሚያጋልጥ ወንጀልን እና ወንጀለኞችን ለይተው አውቀው ፍትህ እንዲያገኙ አድርገው ጭራሹንም አያውቁም ማለት አልችልም፡፡ ስለዚህ አሁን የማብራራው ጉዳይ ለወንጀለኞችም መዘጋጃ ሊሆን እንደሚችል አምናለሁ፡፡ ነገር ግን ወንጀለኞች ከፍትህ እንዲያመልጡ ጠብታ ውሃ ማቀበል አልፈልግም፡፡አንድ ነጻ ሰው ባልሰራው ወንጀል ከሚቀጣ መቶ ወንጀለኞች ቢያመልጡ ይሻላል የሚለው የህግ መርህ የበለጠ አቋሜን ያስረዳል፡፡
ሁለት ማሳሰቢያዎች አሉኝ፤ አንደኛ፡-እኔ ተይዤ ማዕከላዊ እስክገባ ድረስ ልታሰር እንደምችልአስቀድሜ ባውቅም ሊጠብቀኝ የሚችለውን የ‹‹ምርመራ›› ሂደት (የሴራ መረብ የበለጠ ይገልጸዋል) አጽንዖት ሰጥቼ አላሰብኩበትም፡፡የምርመራው ሂደትን ተንተርሼ የማነሳቸውን ሀሳቦች የተረዳሁት በምርመራ ውስጥ ካለፍኩ በኋላ ነው፡፡ በዚህም ምክንያት ይህንን ጽሁፍየሚያነቡ ሰዎች እኔ በፍርሃት ያላደረኳቸውን ነገሮች እንዲያደርጉ (በምርመራ ሂደት) የሚያመለክቱ ናቸው፡፡ ሁለተኛ ይህንን ጽሁፍ በሀገሬ ጉዳይ ያገባኛል የሚል እና ሀሳቡን ሕገ-መንግስታዊ ድንጋጌዎች በሚፈቅዱት መሰረት በነጻነት የሚገልጽ ሁሉ ጊዜ ሳይሰጥ ቢያነበው እመክራለሁ፡፡
ከዚህ ቀደም በተመሳሳይ ሀሳብ የአቃቤ ህግ ምስክር ከተሰማ በኋላ በብይን የተለቀቁ ሙስሊምወንድሞች መጻፋቸውን አስታውሳለሁ፡፡ ያ ጽሁፍ የተሻለ የተደራጀ ነው ብየ ስለማስብ እንዲነበብ እጋብዛለሁ፡፡ በተጨማሪም ስርዓቱንየሚደግፉ ሰዎች ይህንን ጽሁፍ በማንበብ ወንጀለኞች ከሚጠቀሙበት ለተሻለ አላማ ያውሉታል ብዬ ስለማስብ ሁለቱም ባያነቡት ይሻላቸዋል፡፡
ወደ ዋናው ሀሳብ ልግባ፤ ከተያዝኩ በኋላ በነበሩ የመጀመሪዎቹ ቀናት ውስጥ የነበሩት‹‹ምርመራዎች›› እውነቱን እና የማውቀውን ብቻ በመናገር እራሴን ነጻ ማውጣት እንደምችል መተማመኛ መስጠትን ያለሙ ነበሩ፡፡ ለምሳሌሚያዝያ 18/2006 (በተያዝኩኝ በማግስቱ ቅዳሜ) የነበረውን ምርመራ ም/ሳጅን መኮንን በተረጋጋ ሁኔታ የምርመራው ሂደት በመከባበርእንደሚቀጥል፣ ልክ እኔ የዕለት ስራየን ለማከናወን ሙያ እንደሚጠይቀው ያክል የፖሊስ ምርመራም ተመሳሳይ እንደሆነ፣ በቁጥጥር ስርየዋልኩት ተጠርጥሬ ብቻ እንደሆነ እና በምርመራው ሂደት ወንጀል አለመፈጸሜ ከተረጋገጠ በነጻ ወደቤቴ እንደምሄድ ነበር ያስረዳኝ፡፡ይንቁናል የሚል ስሜት አስቀድሞ ስለሚያድርባቸው ተቋሙን እና እራሳቸውንም ከፍ የሚያደርግ ነገር በነዚህ የመጀመሪያ ‹‹የምርመራ››ቀናት ይናገራሉ፡፡
‹‹ይህ የወረዳ ጣቢያ አይደለም፡፡ የክልልም አይደለም፡፡ ይህ የፌደራል ወንጀል ምርመራነው፡፡ ሚኒስትር ደረጃ የደረሱ የመንግስት ባለስልጣናት ሳይቀር እዚህ ተመርምረዋል›› ነበር ያለኝ ም/ሳጅን መኮንን በአጽንኦት፡፡ከዚህ ገለጻ በኋላ ነበር ስለህይወት ታሪኬ በመጠየቅ ቃል የመስጠት ሂደቱን የጀመርኩት፡፡
ማስታወሻ- 1. ቃል ያለመስጠት መብት
ቃሌን ያለመስጠት መብት ስላለኝ ቃሌን አልሰጥም ለማለት መጀመሪያ መብቱ እንዳለ ማወቅይጠይቃል፡፡ በወቅቱ ይህ መብት እንዳለኝ ማወቄን እጠራጠራለሁ፡፡ አውቅ ከነበረም ግን በፍጹም ትዝ አላለኝም፡፡ ቃል አለመስጠትአንድ ለምርመራ ሂደቱ ተባባሪ አለመሆንን ማሳያ ነው፡፡ ለተቋሙ የጭቆና መሳሪያ ስለመሆኑ በቂ ማስረጃ እንዳለ አምነን ተጨማሪ ማረጋገጫዕድል (benefit of the doubt) መስጠት የማንፈልግ ከሆነ ይህ ትክክለኛው አማራጭ ይመስለኛል፡፡ ከግምት መግባት ያለበትቃል በመስጠቱ ሂደት ውስጥ ፖሊስ በእርግጠኝነት ስህተት መስራቱ አይቀርም፡፡ ይህም የማይቀረው ክስ ሲመጣ ተቋሙን ማጋለጥ እንደስልት የሚወሰድ ከሆነ እንደማስረጃ ሊቀርብ ይችላል፡፡ ለምሳሌ በኛ ጉዳይ የቀረበብን ክስ የሽብር ቡድን በኅቡዕ አደራጅተዋል በሚልሲሆን ሁላችንም ቃል ስንሰጥ የተጠየቅነው እና ስናብራራ የነበረው ግን በይፋ ስንጽፍበት እና ዘመቻዎቻችንን ስናካሂድበት ስለነበረውዞን 9 ነው፡፡
አቃቤ ህግ በክሱ እያለ ያለው የከሰስኳችሁ በመጻፋችሁ እና መብትን የሚጠይቁ ዘመቻዎችንበማድረጋችሁ (በአጠቃላይ ከዞን-9 ጋር በተያያዘ) ሳይሆን ሌላ የህቡዕ ቡድን መስርታችሁ ለሽብር ዓላማ ስትንቀሳቀሱ ስለነበር ነው፡፡የሰጠነው ቃል እና ክሱን ለመደገፍ የቀረቡት ማስረጃዎች ግን ስለ ዞን-9 አውርተው አይጠግቡም፡፡ በመጀመሪያዎቹ ቀናት የሚነግረውን‹‹ተቋሙ ገለልተኛ ነው፣ ሰዎችን ወንጀለኛ ለማድረግ ሳይሆን እውነትን ፈልፍሎ አግኝቶ ነጻ ሰውን ወደቤቱ ይሸኛል›› የሚለውን ዕምነትበቀላሉ ማስረጽ ከቻሉ የሚቀጥሉት ጥርጣሬ ወደመዝራት ይመስለኛል፡፡ በቀላሉ ያሉትን የማያምኑ ከሆነ ግን የተጠርጣሪውን በራስ መተማመንለመሸርሸር ህገ-ወጥ ተግባራቸውን ይቀጥላሉ፡፡
‹‹ምርመራ›› በጀመርኩ በአራተኛው ቀን የተከሰተው ይሄው ነው፡፡ ሚያዝያ 21/2006ዓ.ም ምሽት ድረስ ‹‹በምርመራው›› ሂደት ውስጥ ስሳተፍ የነበረው በሙሉ የራስ መተማመን ነበር፡፡ ለምሳሌ ም/ሳጅን መኮንን፣ ም/ሳጅንእቴነሽ፣ እና ሳጅን ፈይሳ በነበሩበት ታስሬ ‹‹እየተመረመርኩ›› ያለሁት ሀሳቤን በነጻነት ለመግለጽ ባለመፍራት ነው፡፡ ያኔ ‹‹ፖሊስለህዝብ የሚሰራ ተቋም ነው የምትሉትንም አላምንም፡፡ በአሁኑ ሰዓት ፖሊስ እንደ ተቋም እየሰራ ያለው አገዛዙን ስልጣን ላይ ለማቆየትነው›› ብያቸዋለሁ፡፡
ከላይ በጠቀስኩት ቀን ማታ ግን ሌላ ሊከሰት እንደሚችል የማውቀው፣ ግን ከምር ያልተዘጋጀሁበትነገር ተከሰተ፡፡ ምሽት 1፡00 አካባቢ የተጀመረው ‹‹ምርመራ›› ቶሎ ኃይለ ቃል ወደመሰንዘር እና ዛቻ ተለወጠ፡፡ በወቅቱ ም/ሳጅንመኮንን፣ የመጀመሪያ ቀን ፍርድ ቤት የወሰደን እና በየመተላለፊያው ሳገኘው ጭምር ቤተሰብ እንዲያገኘን መብት አለን፣ ፍርድ ቤትአዝዞልን ሳለ ለምንድነው የማታገናኙን እያልኩ ስጠይቀው የቆየሁት ሳጅን ምንላርግልህ እና ማዕረጉን የማላስታውሰው ፀጋየ (በቅጽልስሙ ጥጋቡ) የሚባል መርማሪ ነበሩ፡፡ የ‹‹ምርመራ››ውም ዋነኛ አጀንዳ የዞን 9 ድብቅ ግብ እና የውስጥ የስራ ክፍፍል (መዋቅር)በተመለከተ ነበር፡፡ በሁለቱ ጉዳይ ላይ እውነተኛው የማውቀው መልስ ‹‹መዋቅር የለውም›› የሚለው ነበር፡፡ ዞን 9 ድብቅ ግብምመዋቅርም ኖሮት አያውቅም፡፡ ሳጅን ምንላርግልህ መልሴ አላጠገበውም፡፡ ‹‹እኔ እንደሱ እንዳልመስልህ (የእኔን ጉዳይ በዋነኛነትወደያዘው ም/ሳጅን መኮንን እየጠቆመ) አለቅህም! ሽባ ነው ማደርግህ! ልብስህን አስወልቄ ሳልለጠልጥህ እውነቱን ብትነግረኝ ይሻልሃል!››የሚሉ ዛቻዎች ደረደረ፡፡ እኔ ግን መዋቅሩን በተመለከተ ስራ ለማቅናት ሲባል ምክረ ሀሳብ ቀርቦ እንደተወያየንበት፣ ነገር ግን ሀሳቡውድቅ እንደተደረገ ከማስረዳት በቀር የምጨምረው የማውቀው እውነት አልነበረም፡፡ ም/ሳጅን መኮንን እና ፀጋየ (ጥጋቡ) በየተራ ክፍሉንለቀው ከወጡ በኋላ ሳጅን ምንላርግልህ ከወንበሩ በመነሳት ምቾት በሚነሳ ሁኔታ ከተቀመጥኩበት ፊት ተጠግቶኝ ቆሞ ጥያቄዎችን ይደረድርጀመር፡፡
ጥያቄ፡- ‹‹ለምንድነው እነ ርዕዮትን ብቻ የምትጠይቁት?››
መልስ፡- ‹‹ኢትዮጵያውያን ስለሆኑ እና የታሰሩት በፖለቲካ አቋማቸው ምክንያት ነው ብለንስለምናምን፡፡››
ጥያቄ፡- ‹‹(በቁጣ) ባንክ የዘረፈውስ ኢትዮጵያዊ አይደለም? ለምንድነው ሌላውን ወንጀለኛየማትጠይቁት?››
በእውነት እዚህ ጋ ሳቄ መጥቶ ነበር፡፡ በርግጥ የታሰረን ሁሉ ከተቻለ መጠየቅ ለህሊናየሚያስደስት ስራ ነው፡፡ እግዜርም ይወደዋል፡፡ ግን ርዕዮትን ስጠይቅ እንዲሰማት የምፈልገው፣ ትግሏ ዋጋ እንዳላጣ እና እንዳልተረሳችነው፡፡ ይህም ትንሽም ቢሆን ብርታት ይጨምርላታል ከሚል ተስፋም ጭምር ነው፡፡ ተመሳሳይ ነገር የባንክ ዘራፊ እንዲሰማው በፍጹምአልፈልግም፡፡ ጥያቄው ቀጠለ፣
‹‹ዝዋይ ለምን ሄዳችሁ?››
‹‹እነ ውብሸትን ለመጠየቅ››
‹‹አትዋሽ! በቀለ ገርባን ለመጠየቅ ነበር?››
‹‹አዎ በቀለንም ለመጠየቅ ነበር፡፡››
‹‹በቀለ ምን እንደሚል ታውቃለህ? ለምን እንደታሰረ ታውቃለህ? ኦሮምኛ ትችላለህ?››
‹‹አልችልም››
‹‹በቀለ እኮ የሚለው ኦሮምኛ የማይችሉ ሰዎች በሙሉ ይታረዱ ነው፡፡››
ስለ በቀለ ገርባ የማውቀው ጥቂት ነገር ከሚለኝ ጋር ፍጹም የሚጣጣም ስላልነበር የፊቴንመለዋወጥ መቆጣጠር አልቻልኩም፡፡ ፊት ለፊቴ ተደንቅሮ የጥያቄ ዝናብ ሲያወርድ የነበረው ሳጅን ምንላርግልህ አሁን ማድረግ የሚፈልገውንለማድረግ በቂ ምክንያት አገኘ፡፡ የመጀመሪያዋን ጥፊ ሰነዘራት፡፡ መብቴን እየነካ እንደሆነ ስነግረው ‹‹ይህንን ነው አይደል ፈረንጆቹወስደው የሚያሰለጥኗችሁ?›› በማለት ስራውን ቀጠለ፡፡ ድብደባው እዚያ ቤት ከሚፈጽሙት ሰቆቃዎች (torture) አንጻር ትንሽ ቢሆንምአሸነፈኝ፡፡ አሁን የሚጸጽቱኝንም ቃላት ተናገረኝ፡፡ ከውጭ የነበሩት ሁለቱ መርማሪዎች ድብደባ ሲፈጸምብኝ በነበረበት ወቅት በመሐልመጥተው ገላጋይ ሆነው ነበር፡፡ ምንላርግልህ ግን ለያዥ ለገናዥ አስቸገረ፡፡

ማስታወሻ፡-2. መርማሪዎች አንድ አላማ ነው ያላቸው
ሁለትና ከዚያ በላይ ሆነው ሲመረምሩ የትኛውንም ማመን አያስፈልግም፡፡ በኋላ ላይ ከሌሎችተጠርጣሪዎች ጋር ሳወራ የተረዳሁት ይህ የተለመደ አሰራር መሆኑን ነው፡፡
ሌላ ተጠርጣሪ ሲመረመር ሳጅን ምንላርግልህ ገላጋይ ሌላኛው ደግሞ እምቡር እምቡር ይላል፡፡ከዚያም ፀጋየ (ጥጋቡ) እኔ ላይ ሲያደርግ እንደነበረው ገላጋይ የሚሆነው መርማሪ ‹‹እኔ ችግር ውስጥ እንድትገባ አልፈልግም፤ ለምንእውነቱን አትነግረንምና ራስህን አትጠብቅም? ደግሞ ዘጠኝ ሆናችሁ ለሰራችሁት ስራ አንተ ብቻህን ለምን ትጎዳለህ? ሌሎቹ እኮ እየተናገሩነው፤ አይደለም ዘጠኝ ሰው የሚያውቀው ነገር ይቅርና ለሌላ አንድ ሰው የነገርከው ነገር እኮ ሚስጥር መሆኑ ያበቃል›› የሚሉ ማግባቢያዎችበመደርደር ምስኪን ምስኪን ሊጫወት ይሞክራል፡፡
የዛን ምሽት ምርመራ ሲጠናቀቅ የሁለት ሰዓት ማሰቢያ ጊዜ ተሰጥቶኝ የዞን 9 ግብ ምንእንደሆነ እና የመዋቅራችንን እያንዳንዱን የስራ ዘርፍ እንዳስታውስ የቤት ስራ ተሰጥቶኝ ከሌሊቱ አምስት ሰዓት ተመልሼ እንደምጠራተነግሮኝ ነበር ወደ ማረፊያ ቤት ውስጥ የተመለስኩት፡፡
በተለምዶ ሳይቤሪያ የሚባለው ማረፊያ ቤት ባለአንድ ፎቅ ህንጻ ሲሆን የታችኛው ወለል በኮሪደርተከፍሎ በግራና በቀኝ አምስት አምስት ክፍሎች አሉት፡፡ ኮሪደሩ መሀል ላይ አንዱ የግድግዳ ሰዓት ተሰቅሏል፡፡ የመጀመሪያ ሰሞንልብ ስላልኩት ሰዓት የማውቀው ምርመራ ክፍል ካሉት ሰዓቶች በመነሳት በግምት ነበር፡፡ ከሳጅን ምንላርግልህ በተሰጠኝ የቤት ስራመሰረት ከምሽቱ አምስት ሰዓት ሲል ተመልሼ ወደምርመራ እጠራለሁ፡፡ ከምርመራ ከተመለስኩ ጀምሮ በአዕምሮዬ ሲመላለስ የነበረው ነገርተጨማሪ መልስ ልሰጣቸው እንደማልችል እና በዚህ ምክንያት ተመልሼ ከሄድኩ በኋላ የሚደርስብኝ ሰቆቃ ማብቂያ ምን እንደሚሆን ማሰብነበር፡፡ ቀኑን ሙሉ በምርመራ በማሳለፌ ድካም የነበረብኝ ቢሆንም እንቅልፍ ሊወስደኝ ግን አልቻለም፡፡ ራሴን አረጋግቼ በተሰጠኝሁለት ሰዓት እረፍት መውሰድ ብፈልግም ምንም ዓይነት ድምጽ በሰማሁ ቁጥር አምስት ሰዓት የሆነ እየመሰለኝ እባንን ነበር፡፡ እነምንላርግልህ ግን አልፈለጉኝም፡፡ አይነጋ የለም ሌሊቱም ነጋ፡፡ ጠርተው ቢደበድቡኝ ይሻል ይሆን እንደነበር እንጃ!
ማስታወሻ፡- 3. እራስን አረጋግቶ በቂ እረፍት መውሰድ
መርማሪዎቹ መቼም ቢሆን ምርመራ ጨርሰናል ደህና እደሩ ብለው አይሸኙም፡፡ ሁል ጊዜ‹‹በኋላ እንገናኛለን፤ አስብበት›› ብለው ነው የሚጨርሱት፡፡ አንዳንድ ጊዜ በቀጠሮ መሰረት ምርመራው ይቀጥላል፡፡ አንዳንድ ጊዜደግሞ የውሃ ሽታ ይሆናሉ፡፡ በቀጠሮ መሰረት ብጠራም ባልጠራም ያለችውን ጊዜ በቂ እረፍት ለማድረግ መጠቀሚያ ማድረግ የሚያዋጣውአማራጭ ነው፡፡ ከድብደባው በባሰ የሚጎዳው የማያቋርጥ ጭንቀት እና የእረፍት እጦት ነው፡፡ ከአሁን አሁን ወደምርመራ ተጠራሁ ብሎመጨነቅ ጥሪውን የማዘግየትም የማስቀረትም አቅም የለውም፡፡ ‹በኋላ እንገናኝ› የምትለዋ ቀጠሮ እረፍት መንሻ ዘዴ ናት፡፡
በመቀጠል የምርመራው ዓላማ የነበረው ከጓደኞቼ ያገኟቸውን መረጃዎች በመጠቀም ብዙ እንደሚያውቁጥያቄ የሚጠይቁትም ከኔ ይምጣ ብለው እንጂ ሁሉ ነገር ላይ መረጃ እነዳላቸው ለማሳመን መጣር ነበር፡፡ በወቅቱ የእኔ ምላሽ የነበረውሁሉንም የሚያውቁ ከሆነ ለኔ ጥሩ እንደሆነ እና ምንም ጥፋት እንደሌለብኝ ከዛ በላይ ማስረጃ እንደሌለ የሚያስረዳ ነበር፡፡
ማስታወሻ፡-4. አብረው የሚሰሩ ጓደኛሞች ወጥ መልስ ለመስጠት አስቀድመው ስምምነት ላይ መድረስ
ስለ አንድ ጉዳይ ሁለት ጓደኛሞች የተለያየ መልስ ከሰጡ ሰቆቃው ሁለቱም ላይ የጠና ነው፡፡አንደኛው ወደሌላኛው መልስ የሚጠጋ ነገር እስካልተናገረ ድረስ ሁለቱም ይሰቃያሉ፡፡ በኛ ምርመራ ወቅት አስቀድመን ምንም የምንደብቀውወይንም የምንዋሸው ነገር እንዳይኖር ስንነጋገር ስለከረምን በተነጋገርነው መሰረት የአንዳችን ቃል ከሌላችን የጎላ ልዩነት አልነበረውም፡፡
በጓደኞች መሀከል ክፍተት ለመፍጠር ሙከራ ያደርጋሉ፡፡ ለምሳሌ ለበፍቄ ‹‹ናትናኤል እኮእውነቱን ነግሮናል፡፡ በፍቃዱ ነው አብዮት እና አመጽ እንድንጠራ የሚገፋፋን ብሏል፡፡ አንተ ለምንድነው እንዲህ የምትደብቅላቸውእነሱ እውነቱን እየተናገሩ›› ብለውታል፡፡ ቀዳዳ ካገኙ ቅያሜ በመፍጠር ከጓደኛሞች መሀል አንዱን መስካሪ ለማድረግ ይጥራሉ፡፡ ማስፈራሪያዎችበታጨቁበት ምርመራ መሀል እራሴን ነጻ ማውጣት ቀላሉ አማራጭ እንደሆነ ደጋግመው ይነግሩኝ ነበር፡፡ ፀጋዬ (ጥጋቡ)፣ ም/ሳጅን መኮንንእና ኢንስፔክተር አሰፋ እየመረመሩኝ በነበሩበት ወቅት ፀጋዬ ተራ ስድቦችን እና ዛቻዎችን ከሰነዘረ በኋላ በዛው አፉ እኔን ማቆየትእንደማይፈልጉ እና የሚፈልጉትን ካልኩላቸው ወዲያውኑ ወደቤቴ እንደሚሸኙኝ አባቴንም መንከባከብ እንደሚሻለኝ ሲነግረኝ ነበር፡፡ የአባቴጤንነት እንዳሳሰበኝ ስለገባቸው ባገኙት አጋጣሚ ለምርመራው ግብአትነት ይጠቀሙበት ነበር፡፡
አብዛኛው የምርመራ ጊዜ በተደጋጋሚ ጥያቄዎች እና ተደጋጋሚ መልሶች የሚያልፍ ነው፡፡ ይህምምርመራዎችን እጅግ አድካሚ እና አሰልቺ ያደርጋቸዋል፡፡ ዝርዝር ጉዳዮችን በተደጋጋሚ በመጠየቅ ከምሰጠው መልስ ላይ ልዩነት ለማግኘትይህንንም ተጠቅሞ ሌላ አዲስ ነገር ለማውጣጣት ይጥሩ ነበር፡፡ የተሳካላቸው ግን አይመስለኝም፡፡ በተቻለኝ አቅም ቀዳዳ ሳገኝ የማምንበትንአቋም ከመናገር ወደኋላ አላልኩም፡፡ የማውቀውን ለማካፈልም እንደዚያው፡፡ የኢ.ፌ.ዴ.ሪ ህገ-መንግስት አንቀጽ 39ን የሚቃወም መርማሪአግኝቼ ለምን ልክ ነው ብዬ እንደማምን አስረዳኋቸው፡፡ በተለያየ ጊዜ የወሰድኳቸው የበይነ መረብ ደህንነት መጠበቂያ መሳሪያዎችንምበተመለከተ ያብራራሁለትም መርማሪ ነበር፡፡
ማስታወሻ፡-5. በተገኘው አጋጣሚ አቋምን ማስረዳት
መርማሪዎቹ በተደጋጋሚ ስለተነገራቸው ብቻ የሚያምኑት ብዙ ነገር አለ፡፡ ኢህአዴግ ትግልላይ በነበረበት ወቅት ጭራቅ ተደርጎ ይሳል እንደነበረው አሁንም የነጻነት ትግል እያደረጉ ያሉትን ሰዎች እንደ ሰው በላዎች የሚቆጥሯቸውመርማሪዎች ብዙ ናቸው፡፡ በነዚህ መርማሪዎች ይህን ከተማ (አ.አ) ተወልዶ ያደገ ሰው ፖለቲካ ውስጥ ቦታ የለውም፡፡ ተደጋግሞ ሲነሱልኝከነበሩት ጥያቄዎች መሀል ይህ መንግስት ምን በድሎሃል (በግል) እንዴት እንደዚህ አይነት አቋም ልትይዝ ቻልክ? የሚለው እንደነበርአስታውሳለሁ፡፡ መልሴ ግን አጭር ነበር፡፡ ነጻነቴን ዋጋ እሰጠዋለሁ!!
ከምክትል ሳጅን መኮንን ጋር በነበረን ጊዜ የተረዳሁት ስለ አቋሞቼ በጥልቀት ማወቅ ቢፈልግምእንደ ጦር እንደሚፈራቸው ነው፡፡ ገና ማስረዳት ስጀምር ቶሎ ብሎ ‹ወደጉዳያችን እንመለስ፣ ዳግም ወደ አንተ ልትስበኝ ነው?› ይለኝነበር፡፡ ሌሎችም መርማሪዎች ተመሳሳይ ፍላጎት አይቸባቸዋለሁ፡፡ አንድ የማይረሳኝ ምሳሌ ከኢሜሌ ላይ የተገኘውን የዜና መጽሔት በተመስጦሲያነብ የነበር አንድ መርማሪ አለቃቸው ድንገት ቢሮውን ከፍቶ ሲገባ ወረቀቱን በድንጋጤ ወርውሮታል፡፡ ከዚህ መገንዘብ የቻልኩት እነዚህን በአንድ በኩል መረጃ የተደፈኑ ሰዎች ሌላኛውን ጎን ማሳየት በሌላ አማራጭ የማያገኙት መረጃ ምንጭ መሆን ስለሆነ በምርመራወቅት እንደ አንድ ዓላማ ሊወሰድ እንደሚገባ ነው፡፡
አልፎ አልፎ ከሌላ ቦታ የሚመጡ (ከደህንነት መስሪያ ቤት) መርማሪዎች ለመመለስ አደጋችየሆኑ ውስብስብ ጥያቄዎችን ከመጠየቃቸው ውጭ የሚጠየቁት ጥያቄዎች እዚህ ግባ የሚባሉ አይደሉም፡፡ አንዳንድ ጊዜ መርማሪዎች የሚጠይቋቸውጥያቄዎች ለራሳቸውም ግልጽ አይደሉም፡፡ ጥያቄዎችን የሚያበጁት ከጀርባ ሆነው ምርመራውን የሚመሩት አለቆቻቸው ናቸው፡፡ አልፎ አልፎለመመለስ አደጋች የሚመስሉ ጥያቄዎች ይነሳሉ፡፡ ለምሳሌ ሚያዝያ 27 ቀን (የአርበኞች ድል ቀን) ኢንስፔክተር አሰፋ እና አንድየደህንነት ባልደረባ ሆነው ባካሄዱብኝ ምርመራ ወቅት አንድ አስቸጋሪ ጥያቄ ተነስቶ ነበር፡-
የደህንነት ባልደረባው፡- ‹‹ዞን 9 ምን ማለት ነው?››
መልስ ፡- ‹‹ዞን 9 ማለት ከቃሊቲ ማረሚያ ቤት ውጭ ያለው የኢትዮጵያ ህዝብ ነጻነቱን የተነጠቀ ታሳሪ ነው ለማለት የተጠቀምንበት ስም ነው፡፡››
‹‹እኔም የዞን 9 አባል (ነዋሪ) ነኝ ማለት ነው?››
‹‹አዎ!››
‹‹ጥሩ! ስለዚህ የኢትዮጵያ ህዝብ ነጻነቱን የተነጠቀ ከሆነ መቼ እና እንዴት ነው ዞን9 ነጻ የሚወጣው?››
ይህ ጥያቄ ትንሽ ለመመለስ አስቸጋሪ ነበር፡፡ በርግጥ እንደማነኛውም ግለሰብ የኢትዮጵያ ህዝብ ነጻነቱን መቼ ያገኛል ለሚለው ጥያቄ የራሴ አስተያየት ቢኖረኝም በዚህ ምርመራ ወቅት ሀሳቤን በነጻነት ብናገር የሚያመዝነውአደጋው ነበር፡፡ ስለዚህ ማለት የቻልኩት ዞን 9 የሚለውን ተምሳሌታዊ ስያሜ አምነንበት ብንጠቀምም የዞን 9 ነዋሪዎችን ነጻ ማውጣትግን እንደ ግብ ያስቀመጥነው እና እንዲሳካም ኃላፊነት ወስደን የሰራንበት ጉዳይ እንዳልነበር ነው፡፡
አጠቃላይ የእስር ቤቱ የአያያዝ ሁኔታና የምርመራው አሰልቺነት በየዕለቱ መርማሪዎቹ ከሚነግሩኝየራሳቸው እውነት ጋር ተደማምሮ ሊያሸንፈኝ ዳር ዳር ብሎ ነበር፡፡ ነገር ግን በተባራሪየምንሰማቸው ጓደኞቻችን እና መታሰራችን የሚቆረቁራቸው ሰዎች የሚያደርጉት ሰላማዊ ሰልፍ እና የበይነ መረብ ዘመቻ ተጨማሪ የጥንካሬምንጭ ሆነውኛል፡፡ የማታዎቹ ምርመራዎች ለዚህ ምቹ ናቸው፡፡ ካስተዋልኩት የተረዳሁት የማታውን (የሌሊቱን) የምርመራ ጊዜ መርማሪዎቹለሚከፈላቸው ተጨማሪ ገንዘብ እና ስላመሹ መ/ቤቱ ለሚያቀርብላቸው ቆሎ እና ውሃ ካልሆነ በስተቀር አይፈልጉትም፡፡
በማታው ምርመራ ወቅት ቶሎ የመሰላቸት እና የኃይል እርምጃ ወደመውሰድ ይሄዳሉ፡፡ ብዙ ማውራት አይፈልጉም፡፡ ስለዚህአለቆቻቸው የሰጧቸው ጥያቄዎች ሲያልቁባቸው የተለያዩ ስፖርታዊ ቅጣቶች በማዘዝ በተንቀሳቃሽ ስልካቸው አማካኝነት ጨዋታ(game) ይይዛሉ፡፡ ወይንም ሌላ ክፍል ምርመራ ላይ ካለ ጓደኛቸው ጋር በኢንተር ኮም ወግ ይይዛሉ፡፡ በተመርማሪዎች ላይ ያላግጣሉ፡፡በማታዎቹ ምርመራዎች ወቅት ለሚነሱ ጥያቄዎች ረዘም ያሉ መልሶችን መምረጥ ተገቢ ይመስለኛል፡፡ መልሶችንም በህገ-መንግስቱ ስለተፈቀዱመብቶች፣ ስለ ተቋማት ነጻነት አስፈላጊነት፣ እና መሰል ፖለቲካዊ ጉዳዮች ወደማብራራት ማጠጋጋት፣ ከተቻለ የመርማሪዎቹን ቀልብ ለመሳብእና ከሚወስዷቸው አላስፈላጊ የኃይል እርምጃዎች መከላከል ይቻላል፡፡

ማስታወሻ፡-6. አቤቱታ ማሰማት
የጊዜ ቀጠሮ መጠየቂያ ፍርድ ቤት በሚወሰዱበት ጊዜ ያለውን አጋጣሚ በሚገባ መጠቀም ያስፈልጋል፡፡ በተለምዶ ፍርድቤት በፖሊስ የአያያዝ በደል ተፈጽሞብኛል ብሎ የሚያመለክት ሰው ከፍርድ ቤቱ መልስ ተመልሶ ማዕከላዊ እንደሚገባ ስለሚያውቅ የባሰአደጋ ለመቀነስ በሚል አቤቱታ ከማቅረብ ሊቆጠብ ይችላል፡፡ ነገር ግን አቤቱታውን አቀረበም አላቀረበም ሰብዓዊ መብቱን ከመረገጥአይድንም፡፡ ልዩነቱ የሚሆነው የፍርድ ቤቱ መዝገብ ላይ የመብት ጥሰቱ ተመዝግቧል ወይስ አልተመዘገበም የሚለው ነው፡፡
እዚህ ላይ የምመክራቸውን ነገሮች ያለማድረግ ቁጭት በእኔ ብቻ ሳይሆን ብዙ ታሳሪዎች ላይ ያስተዋልኩት ነው፡፡ ያላደረግሁትንአድርጉ ብሎ የመጠየቅ ይሉኝታም ጽሁፉን ልጻፍ ወይስ ይቅርብኝ ብዬ እንዳንገራግር አድርጎኝ ነበር፡፡ ውስጤ ከሚብላላ ግን ጽፌውአንብቦ ቢያንስ አንድ ሰው የተለየ መንገድ ተከትሎ ጉዳት ቢቀንስ የተሻለ ነው የሚለው ሀሳብ የተሻለ ሆኖ አግኝቸዋለሁ፡፡ ሌሎቹምጓደኞቼ ተመሳሳይ መንገድ አልፈዋል፡፡ የነሱንም የምርመራ ሂደት ይጽፉታል የሚል እምነት አለኝ፡፡ እስከዛው ድረስ መታገስ ያልቻለየሀገር ውስጥ ነዋሪ ግን ወደ ቂሊንጦ ጎራ ብሎ ከራሳቸው አፍ ጠይቆ መረዳት ይችላል፡፡ እኔ ቀረኝ የምለው ነገር ካለኝ በሌላ ጊዜ እመለስበታለሁ፡፡
ማስታወሻ፡-7. የማዕከላዊ ቤቶችን (ክፍሎች) ይተዋወቁ
ማዕከላዊማዕከላዊ
በግቢው ውስጥ ሶስት የእስረኛ ማቆያ ቦታዎች አሉ፡፡ በተለምዶ ጣውላ ቤት፣ ሳይቤሪያ እና ሸራተን በመባል ይታወቃሉ፡፡ጣውላ ቤት አምስት ክፍሎችን በተርታ የያዘ ሲሆን የምርመራ ቢሮዎች ያሉበት ህንጻ ጀርባ ምድር ላይ ያሉ ክፍሎች ናቸው፡፡ እኛ ማዕከላዊታስረን በነበርንበት ወቅት ሶስቱ ክፍሎች ለሴት ተጠርጣሪዎች ማቆያ ሲሆኑ ቆርቆሮ መከለያ ተደርጎለት፣ ደግሞ የተቀሩት ሁለቱ ምስክርለመሆን የተስማሙ ወንድ ተመርማሪዎች ማቆያ ነው፡፡ ማሂ እና ኤዶም ከሶስቱ ክፍሎች በአንደኛው ከሌላ ሴት ታሳሪዎች ጋር እንዳይገናኙሁለቱ ብቻ ተለይተው ነበር፡፡ ጣውላ ቤት ፊት ለፊት የክፍሎቹ ወለል ጣውላ መሆኑ ነው ጣውላ ቤት የሚል ስያሜ ያሰጠው፡፡ ይህንንማቆያ ቤት አልፎ አልፎ ሂልተን በማለት የሚጠሩት ሰዎች ገጥመውኛል፡፡
ሳይቤሪያ የሚባለው የእስረኛ ማቆያ በቅዝቃዜው ምክንያት ነው ስሙን ያገኘው፡፡ ይህ ባለአንድ ፎቅ ህንጻ ምድር ላይየሚገኘው ማቆያ ቦታ በረጅም ኮሪደር የተከፈለ ሲሆን በግራና በቀኝ ከ2 ቁጥር እስከ 10 ቁጥር የተለጠፈባቸው አምስት አምስት ክፍሎችአሉት፡፡ 8 ቁጥር ከተለጠፈበት ውጭ ሌሎቹ ወጥ ክፍሎች ሲሆኑ 8 ቁጥር የተለጠፈበትን በር ተከፍቶ ሲገባ ግን ሌሎች ራሳቸውን የቻሉአራት ክፍሎች አሉት፡፡ የበለጠ ቅጣት እንዲቀጣ የሚፈልጉት ተመርማሪ እነዚህ ሁለት ሜትር በሁለት ሜትር የሆነ ጨለማ ክፍል ውስጥያስሯቸዋል፡፡ ሳይቤሪያ የምርመራ ግለቱ እስኪሰክን ድረስ ተመርማሪዎች የሚቆዩበት ቦታ ሲሆን ሁሉም ክፍሎች ከኤሌክትሪክ መብራትውጭ ምንም አይነት ብርሃን አይደርሳቸውም፡፡ የክፍሎቹ ግድግዳዎች ወለሉና ጣራው ከኮንክሪት የተሰራ ነው፡፡ ቀኑን ሙሉ ከውጭ ተዘግቶየሚውለው ክፍል በቀን ለሶስት ጊዜ ያክል ይከፈታል፡፡
ሳይቤሪያ ውስጥ ያሉ ክፍሎች ጠዋትና ማታ በተራ በተራ እየተከፈቱ ተመርማሪዎች በጋራ ወደሚጠቀሙት ባለስድስት ክፍልሽንት ቤት እና መታጠቢያ ቤት እንዲሄዱና ተጠቅመው እንዲመለሱ ለደቂቃዎች ፈቃድ ያገኛሉ፡፡ ለሌሎች ጥቂት ደቂቃዎች ደግሞ የፀሐይብርሃን ለማግኘት ይፈቀድልን ነበር፡፡ ፀሐይ የምናገኘው በጣውላ ቤት እና በህክምና ክሊኒኩ መሐከል ባለ ክፍት ቦታ ላይ ነበር፡፡ጣውላ ቤት ያሉት ክፍሎች በር ክፍት ስለሚሆን ከማሂ እና ኤዶም ጋር በዓይን እና በምልክት ብቻ እናወራ ነበር፡፡ የሳይቤሪያ ክፍሎችበየተራ በሳምንት አንድ ቀን የሚጸዱ ሲሆን ባለችን መታጠቢያ ጊዜም የምናገኘው በነዚህ ቀናት ብቻ በሳምንት አንዴ ነው፡፡
ሸራተን ለ12 ሰዓት ፀሐይ የሚገኝበት፣ ቲቪ የሚታይበት እና የሽንት ቤት እና የመታጠብ ፍላጎት ያለው ሰው የፈለገውንማድረግ የሚችልበት ቦታ ነው፡፡ የምርመራው ሂደት ሲጠናቀቅ ቀለል ባለ ጉዳይ የሚመረመር ሰው ወይንም ደህና ባለስልጣን ዘመድ ያለውሰው ሸራተን ሆኖ የማዕከላዊ ቆይታውን ያጠናቅቃል፡፡
በመጨረሻም አንድ እብሪተኛ መርማሪ በተናገረኝ ንግግር ማስታወሻየን ላጠናቅቅ፡፡ እንዲህ ነበር ያለኝ፣ ‹‹መንግስትብዙ ዓይኖች እና ጆሮዎች አሉት፡፡ እናንተ ደግሞ ስታወሩ የነበረው በእኛው ስልክ፣ ከሀገር ስትወጡ የነበረው በእኛው በሀገራችን አየር መንገድ እና በቦሌ በኩል ነበር፡፡ እያንዳንዱ እንቅስቃሴያችሁን መረጃ አለን፡፡ አንተ አሁን እየደበቅህን ነው፡፡ ይህ ደግሞ ለአንተ አይጠቅምም፡፡ እኛ ምርጫ እንሰጥሃለን፡፡ ሕይወትህን ወደብርሃን መውሰድ የምትፈልግ ከሆነ ወደዚያው እንመራሃለን፡፡ አይ አልፈልግም የምትል ከሆነ ደግሞ መውጣት ወደማትችለው ድቅድቅ ጨለማ እንከትሃለን፡፡ ምርጫው የአንተ ነው፡፡››

Wednesday, July 29, 2015

የዞን 9 ጦማርያን በድጋሚ ለብይን ተቀጠሩ

በእነ ሶልያና ሽመልስ የክስ መዝገብ በፌደራል አቃቤ ህግ የሽብር ክስ ተመስርቶባቸው ጉዳያቸው ከአንድ አመት በላይ እየተጓተተ ከሚገኙት አራቱ የዞን 9 ጦማርያን ለነሀሴ 13/2007 ዓ.ም ለብይን ተቀጥረዋል፡፡
ዛሬ ሐምሌ 22 ቀን 2007 ዓ.ም በፌደራሉ ከፍተኛ "ፍርድ ቤት" ልደታ ምድብ 19ኛ ወንጀል ችሎት የቀረቡት ጦማርያኑ በተከታታይ ቀጠሮ በተሰጠበትና እልባት ባላገኘው ‹ተከሳሾች መከላከል ሳያስፈልጋቸው በነጻ ይሰናበቱ ወይስ ይከላከሉ› በሚለው ጉዳይ ላይ ብይን ለመስጠት ፍርድ ቤቱ ሌላ ቀጠሮ ሰጥቷል፡፡
መዝገቡ ለዛሬ ተቀጥሮ የነበረው የአቃቤ ህግ የደረጃ ምስክሮች ቃል ከመቅረጸ ድምጽ ተገልብጦ በጽሁፍ ከመዝገቡ ጋር መያያዙን ለመጠባበቅ ነበር፡፡ በዚህም ፍርድ ቤቱ የምስክሮቹ ቃል በጽሁፍ ተገልብጦ ከመዝገቡ ጋር መያያዙን በመግለጽ መዝገቡን መርምሮ ተከሳሾች መከላከል ሳያስፈልጋቸው በነጻ ይሰናበቱ ወይስ መከላከል ያስፈልጋቸዋል የሚለውን ለመበየን ለነሀሴ 13/2007 ቀጠሮ ይዟል፡፡
የተሰጠው የቀጠሮ ጊዜ ረዘመ በሚል ቀጠሮው አጭር እንዲሆን የተከሳሾች ጠበቃ ቢጠይቁም ፍርድ ቤቱ ‹‹ከተያያዘው የመዝገብ ብዛት አንጻር ከነሀሴ 13/2007 በፊት አይደርስልንም›› በማለት የተሰጠው ጊዜ ምክንያታዊ እንደሆነ ለማስረዳት ሞክሯል፡፡ ጠበቃው በበኩላቸው ‹‹መዝገቡ ብዙ ቢመስልም የተጠቀሰውን ያህል ጊዜ ሊወስድ አይችልም ብለን ስለምናምን አጭር ቀጠሮ ይሰጠን፤ በሌላ በኩል ክሱ ከተቋረጠላቸው ሰዎች ጋር በተያያዘ መዝገቡ እንደቀነሰ እናምናለን›› በማለት መዝገቡ ከተባለው ጊዜ በፊት ተመርምሮ ብይን ሊሰጥ ይገባል በሚል አስተያየታቸውን ሰጥተዋል፡፡
በእስር የሚገኙት ጸሃፊዎች አቤል ዋበላ፣ አጥናፍ ብርሃኔ፣ ናትናኤል ፈለቀ እና በፍቃዱ ዘ ኃይሉ
ሆኖም ግን ፍርድ ቤቱ ከነሀሴ 15/2007 ዓ.ም በኋላ እንደማይሰየም በመግለጽ፣ ከዚያ በፊት ነሀሴ 13/2007 ዓ.ም ብይኑን ለማድረስ፣ ካልተቻለ ደግሞ እስከ 15/2007 ባሉት ሁለት ቀናት ለመጨረስ እንደሚሞክር በመግለጽ ቀጠሮውን በነሀሴ 13/2007 ዓ.ም አጽንቷል፡፡
በዛሬው ውሎ ከቂሊንጦ እስር ቤት በፍቃዱ ኃይሉ፣ አጥናፍ ብርሃኔ፣ አቤል ዋበላና ናትናኤል ፈለቀ የቀረቡ ሲሆን አሁን በክስ ላይ ከሚገኙት ውስጥ አንደኛ ተከሳሽ የሆነችው ሶልያና ሽመልስ በሌለችበት ጉዳያቸው ለአጭር ጊዜ ታይቷል፡፡
የዞን9 ማስታወሻ
የዞን9 ጦማርያንን የፍርድ ቤት ሂደት በማገተት ያልተሰራ ወንጀልን መፍጠር አይቻልም፡፡ በመሆኑም ፍርድ ቤቱ ጉዳን ማንጋተቱን ያቆም ዘንድ የመንግስት ስራ አስፈጻሚ አካላት በጉዳዬ ላይ ውሳኔያቸውን በአፋጣኝ እንዲሰጡልን ለመጠየቅ እንወዳለን፡፡
#Ethiopia #FreeZone9Bloggers 

Monday, July 20, 2015

‹‹ፍርድ ቤቱ›› የዞን 9 ጦማርያንን ጉዳይ ማጓተቱን ቀጥሏል

 #Ethiopia #FreeZone9Bloggers
አንድ አመት ከሦስት ወር በእስር ላይ ያሉትና በፌደራል አቃቤ ህግ የሽብር ክስ ቀርቦባቸው ጉዳያቸው እየታየ የሚገኙት የዞን 9 ጦማርያን ለ31ኛ ጊዜ ዛሬ ሐምሌ 13/2007 ዓ.ም በፌደራሉ ከፍተኛ ፍርድ ቤት ልደታ ምድብ 19ኛ ወንጀል ችሎት ቀርበው ለ32ኛ ጊዜ ተለዋጭ ቀጠሮ ተሰጥቶባቸዋል፡፡

መዝገቡ ለዛሬ ተቀጥሮ የነበረው ተከሳሾች የቀረበባቸውን ክስ ይከላከሉ ወይስ መከላከል ሳያስፈልጋቸው በነጻ ይሰናበቱ የሚለውን ለመወሰን ነበር፡፡ ሆኖም ግን ፍርድ ቤቱ የአቃቤ ህግ የደረጃ ምስክሮች ቃል በጽሑፍ ተገልብጦ ከመዝገቡ ጋር አልተያያዘልኝም በሚል መዝገቡን መርምሮ ብይን ለመስጠት እንዳልቻለ በመግለጽ አራቱ ጦማርያን ላይ ተለዋጭ ቀጠሮ ሰጥቷል፡፡

ፍርድ ቤቱ እንደገለጸው እስካሁን በ30/07/07 ዓ.ም በዋለው ችሎት ወቅት የተሰሙት የአቃቤ ህግ የደረጃ ምስክሮች ቃል በጽሁፍ ተገልብጦ ከመዝገቡ ጋር አልተያያዘም፡፡ በተጨማሪም ሰኔ 8/2007 ዓ.ም በአንደኛ ተከሳሽ ሶልያና ሽመልስ ላይ በቀረበው የአቃቤ ህግ ማስረጃ (ሲ.ዲ) ላይ ፍርድ ቤቱ በሰጠው ብይን ላይ የተከሳሽ ጠበቆች ያቀረቡት አቤቱታም እንዲሁ በጽሁፍ ተገልብጦ ከመዝገቡ ጋር እንዳልተያያዘ ተገልጾዋል፡፡

በመሆኑም ፍርድ ቤቱ ዛሬ ይሰጠዋል ተብሎ ይጠበቅ የነበረውን ብይን በማራዘም የጦማርያኑን ጉዳይ ማጓተቱን ቀጥሏል፡፡ በዚህ መሰረትም ሐምሌ 22/2007 ዓ.ም የተጠቀሱት የምስክሮች ቃል እና የጠበቆች አቤቱታ በጽሁፍ ተገልብጦ ከመዝገቡ ጋር መያያዙን ‹‹ለመጠባበቅ›› ቀጠሮ ሰጥቷል፡፡ በዚህም በተከሳሾች ላይ የሚሰጠው ብይን ማራዘሙ ተመልክቷል፡፡ ይህን የፍርድ ቤቱን ውሳኔ ተከትሎ 5ኛ ተከሳሽ አጥናፍ ብርሃኔ፣ ‹‹450 ቀናት በእስር ቆይተናል፤ እኛም ቤተሰቦቻችንም እየተጉላላን ነው፡፡ ይህን ከግምት በማስገባት ብይን ለመስማት አጭር ቀጠሮ ይሰጠን›› ሲል ፍርድ ቤቱን ጠይቋል፡፡ ፍርድ ቤቱም ለብይን ሳይሆን ‹ከመዝገቡ ጋር መያያዙን ለመጠባበቅ› ‹‹አጭር›› ያለውን ቀጠሮ ለሐምሌ 22/2007 ዓ.ም ሰጥቷል፡፡

በሌላ በኩል ሐምሌ 1/2007 ዓ.ም ድንገት የፍርድ ቤት ቀጠሯቸው ሳይደርስ ‹‹ክሳችሁ ተቋርጧል›› በሚል ከእስር የተለቀቁት ጦማርያንና ጋዜጠኞች ዛሬ በቀጠሯቸው መሰረት ችሎት ፊት ቀርበዋል፡፡ ተፈችዎቹ ፍርድ ቤቱ በይፋ እንዳላሰናበታቸው በማሰብ ‹‹በእነ ሶልያና ሽመልስ!›› የሚለው የዳኞቹ ጥሪ ሲሰማ በእስር ላይ ከሚገኙት ጓደኞቻቸው ጋር ከመቀመጫቸው በመነሳት ችሎት ፊት የቀረቡ ሲሆን፣ ዳኞቹ በመካከልም ‹‹የሌሎቻችሁ ክስ ተቋርጧል›› በማለት አልፈዋቸዋል፡፡

ሆኖም ግን አምስቱ ተፈችዎች ለእስር በተዳረጉበት ወቅት ቤታቸው ሲፈተሽ በኤግዚቢትነት እና በሰነድ ማስረጃነት በፖሊስ የተያዙባቸው እቃዎቻቸው እንዲመለሱላቸው ለፍርድ ቤቱ አቤቱታ ማቅረባቸው ተገልጾዋል፡፡ ተፈችዎቹ አቤቱታቸውን ቀደም ብለው በጽ/ቤት በኩል አስገብተዋል፣ ፍርድ ቤቱም አቤቱታቸው እንደደረሰው በመግለጽ ትዕዛዝ እንደሚሰጥበት አስረድቷል፡፡

በዛሬው የችሎት ውሎ ከቂሊንጦ እስር ቤት የቀረቡት በፍቃዱ ኃይሉ፣ አጥናፍ ብርሃኔ፣ ናትናኤል ፈለቀ እና አቤል ዋበላ ያለውን ኢ-ፍትሃዊነት ለመቃወም ጥቁር ቲሸርት ለብሰው ፍርድ ቤት ለመቅረብ ሞክረው የነበር ቢሆንም በእስር ቤቱ አስተዳደር መከልከላቸውን ለማወቅ ተችሏል፡፡

የዛሬውን የፍርድ ቤት ውሎ በርካታ የጦማርያን ወዳጆች፣ ቤተሰቦቻቸው፣ ጋዜጠኞችና ዲፕሎማቶች ተከታትለውታል፡፡ በቅርቡ የእስር ጊዜዋን አጠናቅቃ ከእስር የተፈታችው ጋዜጠኛ ርዕዮት ዓለሙም ችሎቱን ታድማለች፡፡

የዞን9 ማስታወሻ 
አራቱ በእስር ላይ የሚገኙት ጦማርያንን እና ቤተሰባቸውን በማጉላላት እና ፍትህ በመንፈግ የሚሰበር ሞራል የላቸውም ፡፡ ሆነ
ተብሎ በሚደረገው በዚህ የፓለቲካ ውሳኔን የመጠበቅ ሂደት የሚባክነው የወጣቶች እድሜ አሁንም ባይሆን አንድ ቀን የህሊና ዋጋ እንደሚያስከፍል ለዳኞች ለማስታወስ እንወዳለን፡፡ ቀላሉ እርምጃ ቀሪውን የሌለውን ማስረጃ በመመርመር ሰበብ ከማጉላላት ይልቅ አራቱን ጦማርያን መከላከል ሳያስፈልጋቸው በነጻ ማሰናበት ነው ፡፡ በዚህ አጋጣሚ ባለፈው አንድ አመት ከሶስት ወር አጋርነታችሁን ላሳያችሁ በዛሬው ብይን ወቅትም ከፍተኛ ድጋፍ ስትሰጡን ለነበራችሁ የዞን9 ነዋርያን ከፍ ያለ ምስጋናችንን እናቀርባለን፡፡

Saturday, July 18, 2015

ቁዘማ፤ ከዐቃቤ ሕግ ማስረጃዎች ብይን በፊት

 በፍቃዱ ዘ ሃይሉ
‹‹ስድስት መሥመር ስጡኝ፣
በታላቅ ፀሐፊ ከተጻፈ ድርሰት፤
አላጣም ምክንያት፣
አንዳች እክል ስህተት፣
ያንን ሰው ወንጅዬው የማሰቅልበት፡፡››
‹‹ለምን እፅፋለሁ?››
ጆርጅ ኦርዌል ‹‹ገንዘብ ለማግኘት›› ከሚደረግ ጥረት ውጪ ጸሐፍት የሚጽፉባቸውን ‹‹አራት ትላልቅ መግፍኤዎችን›› እንደዘረዘረ አንድ መጽሐፍ ላይ አነበብኩ፡፡ እነዚህ ከተራ ጉራ (sheer Egoism) - ጎበዝ መስሎ ለመታየት፣ ስለራስ እንዲወራ፣ ወይም ከሞት በኋላ ለመታወስ ለመሳሰሉት ዒላማ፤ ለጥበባዊ ግብ (aesthetic enthusiasm) - ዋጋ የሚሰጡትንና ሰዎች እንዲሰሙት የሚፈልጉትን ነገር የማጋራት ጉጉት፤ ለታሪካዊ ጥቅም (historical impulse) - ስለታሪክ እውነቱን የመለየትና ለወደፊቱ የማስቀመጥ ግብ እና ለፖለቲካዊ ተግባር (Political purpose) - ዓለምን ወደ ሚፈልጉት አቅጣጫ የመግፋት ዒላማ የሚደረጉ የምኞት መጻፎች ናቸው፡፡
የእኔም የመጻፍ አባዜ (ልበለው?) ከእነዚህ ኦርዌል መግፍኤዎች አንዱ ወይም ከፊሉ ወይም ሁሉም ወይም ማንኛውም ሊሆን ይችላሉ፡፡ ወይም ደሞ ነብይ መኮንን በግጥም እንዳለው ‹‹ስለሚያመኝና መፃፍ ስለሚያክመኝ›› ይሆናል፡፡ እንድ ነገር ግን አምናለሁ፡፡ የቮልቴርን አፍ ተውሼ እምነቴን ልናገር:- "we can, by speech and pen, make men more enlightened and better." (በንግግር እና ብዕር ሰዎች የነቁና የተሻሉ እንዲሆኑ ማድረግ እንችላለን፡፡)
ማዕከላዊእያለሁ የገባሁት ቃል ቢቆጠር ኖሮ መርማሪዎቼን ‹‹ፍቱኝ እንጂ ሁለተኛ አይለምደኝም›› ብዬ ለምኛቸው ነበር፡፡ መጻፍ ነውአይለምደኝምያልኩት፡፡ ልክ እንደልጅነቴ! ያኔ እናቴ ስትገርፈኝ እል እንደነበረው፡፡ ለምን እንደሆነ እንጃ እየተገረፍኩ የገባሁትን ቃል ያኔም፣አሁንም ማክበር አይሆንልኝም፡፡ ይኸው አሁንም እየጻፍኩ ነው፡፡ ይሄንኛው ለአንባቢ ከበቃ የማረሚያ ቤት ፈታሾች ሲሳይ ከሆኑት ቁዘማዎቼ ተነጥሎ ዕድል ገጥሞታል ማለት ነው፡፡
"It takes Power to talk to Power" (‹ጉልቤን ለማናገር ጉልቤ መሆን ያሻልእንደማለት) ይል ነበር አሉ ሳተናው ማልኮም ኤክስ፡፡ እኔና ጓደኞቼ ግን አፈሙዙን በአፈ-ብዕር ለማናገር ሞክረናል፡፡ የቀድሞው ጠቅላይ ሚንስትር መለስ ታጋይ እያሉ ተስፋፅዮን መድኃንዬ(/) የተባሉ ኤርትራዊ ላሳተሙት Eritrea : dynamics of a national question መፅሐፍ የመልስ ምት ጽፈው ነበር፡፡ ተስፋጽዮንችግራችንን በሰላማዊ መንገድ እንፍታብለው በመጽሐፋቸው ሽፋን ገጽ ላይ በአፍጢሙ የተተከለ ጠብመንጃ (ከአበባ ጋር) በስዕል አስፍረው ነበር፡፡ አቶ መለስ በመልስ ምታቸው ‹‹ብረት ህዝቢ ኤርትራ ቁልቁል አፉ ኣይድፋእን›› ብለው አፈሙዟን ሽቅብ አቁመው ነፍስ ዘሩባት፡፡ የእሳቸው ትግል በአፈብዕርም፣ አፈሙዝም ነበር፡፡ አንደኛው ብቻ የሚገባቸው አይመስልም፡፡ ቁጭ ብዬ እየቆዘምኩ አስባለሁ፡፡ እንዳለመታደል (እንደመታደል) ሆኖ፣ ዛሬም፣ ከታሰርኩ ከአመት በኋላ የእርሳቸው ዓይነት ሌላኛው አማራጭ አይዋጥልኝም፡፡
የታሰርኩት በመጻፌ ነው፡፡ ዐቃቤ ሕግ ‹‹ይህ ሰው አሸባሪነው፤ የማሕረሰቡን ደህንነት አደጋ ላይ ጥሏል›› ብሎ ሲከሰኝ ያቀረበብኝ ማስረጃ ጽሑፎቼን ነው፡፡ ዐቃቤ ሕጉን ክሰስልኝ ያሉት ሰዎች ጽሑፎቼን በጽሑፍ ለመመከት ከመሞከር ይልቅ እንደመፍትሔ የታያቸው እኔን ዝም ለማሰኘት መሞከር ነው፡፡ ስለሚችሉ፡፡ አልፎ፣ አልፎ . . . የተከሰስኩባቸውን ጽሑፎች እመለከታቸዋለሁ፡፡ ‹‹መሰለፍ እና መሰየፍ ›› የሚል ርዕስ አያለሁ፡፡ ያላለቀ ጽሑፍ ነው፡፡ ሕዝቦቹን የማያምን መንግስት ሕዝቦች በሰላማዊ መንገድ ሲሰለፉ ሰይፉን ይመዛል ይላል፡፡ መቼም ሲያነቡት አይከሱኝም እላለሁ፡፡ አንዳንዱ ጽሑፍ እኔን ለመክሰስ ሳይሆን ለመከላከል ክሴ ላይ የተያያዘ ይመስለኛል፡፡ ሌሎቹን አነባለሁ፡፡ ‹‹80 ሚሊዮን እስከምንደርስ እንታገላለን ››ይላል፡፡ እንደ አምባገነኑ መንጌ ‹‹አንድ ጠመንጃ የሚል ተስፋ መቁረጥ አይነካካኝም›› ነው ነገሩ፡፡ ልዩነቱ የእኛ ትግል በብዕር ነው፡፡ 80 ሚሊዮን እኮ ሁላችንም ነን -እኛም፣ እንዲለወጡ የምንፈልጋቸው መሪዎቻችንም ተደምረን፡፡ ‹‹ድር ቢያብር ለአምባገነኖች ምናቸው ነው?›› የሚልም አለ (‹‹በሰገሌ ጊዜ›› ተጽፎ እኔም አንባቢዎቼም የረሳነው ጽሑፍ) ብዙዎቹ ማስረጃ የተባሉብኝ ጽሑፎች የተፃፉት ዞን ዘጠኝ ከመመስረቱ በፊት ነው፡፡ እውነት ግን ድር ቢያብር ለአምባገነኖች ምናቸው ነው? ‹‹አብዮት ወረት ነው›› የሚልና ሌሎችም አሉ፡፡ ሁሉም ግን ጽሑፎች ናቸው፡፡ በተጨማሪም ዞን ዘጠኝ ሲያደርጋቸው የነበሩ የብይነ መረብ ዘመቻዎች - ጋዜጣዊ መግለጫዎችም - የክሳቸን ማስረጃ ተብለዋል፡፡ ሕገ - መንግስቱ እንዲከበር ይጠይቃሉ፡፡
ያስከሰሱኝን ጽሑፎች ከጎኔ ለሚተኛው እስረኛ አስነበብኩት፡፡ ‹‹እንዴ፣ እንዴ . . . ›› አለ ገርሞት፡፡ ‹‹. . . ሁለት አመት ሙሉ መንግስት እንዴት ታገሳችሁ?›› የሕገ-መንግስታችንን አንቀጽ 29(ሐሳብን የመግለጽ ነፃነት) አነበብኩለት፡፡ ‹‹እሱ እኮ ኢሕአዴግ አይውጠው ነገር አምልጦት የተናገረው ነገር ነው፤ አንተ አምልጦህ የገባኸው ቃል፣ ቆይቶ ግን የሚፀፅትህ የለም?›› አለኝ፡፡ ለአልጋ ጎረቤቴ ከዚህ በላይ ላስረዳው አልሞከርኩም፡፡ ‹‹በህይወቴ ለመጀመሪያ ጊዜ ያነበብኩት . . .›› የሚለው ተውሼ ያዋስኩትን ልቦለድ ነው፡፡ ባይረዳኝም እኔ እረዳዋለሁ፡፡
ለኔ መጻፍ መብት ብቻ ሳይሆን ግዴታም ነው፡፡ የሚያስገድደኝ አንዳች ጎትጓች ኃይል ውስጤ አለ፤ ይህንን ለእሱ ነግሬ ማሳመን አልችልም፡፡ ለነገሩ ለሌሎችም ነግሬ ማሳመን እየከበደኝ ነው፡፡ ‹‹አንተ የመንግስታቸንን ባሕሪ እያወቅከው ለምን ተዳፈርክ?›› ይሉኛል ችግሩ ከጽሑፌ ሳይሆን ከመንግስታችን መሆኑን የሚረዱት ዘመድ ወዳጆቼ ሳይቀሩ፡፡ዝም ብሎ የመኖርን ጥበብግን አይነግሩኝም፡፡ዝምታነዋ ቋንቋቸው! የባቢሎን ግምብ መሐላችን ቆሟል፡፡
‹‹
ብዙኃን ይመውዑ›› ይባላል፡፡ብዙኃንስ ይፈርዱብኝ ይሆን?› ይላል ልቤ፡፡ ምክንያቱም ልቤ በፍሬድሪክ ኒቼ አባባል ያምናል፡- "There are no facts, but interpretations." (ሐቅ ብሎ ነገር የለም፣ አተረጓጎም እንጂ)፡፡ ወዳጄ እና አባሪዬ አቤል ዋበላ ሁሌ ይሞግተኛል፤ ‹‹ነጭ ወይም ጥቁር (‹‹መላጣ››) እውነት ነው ያለው›› እያለ፡፡ እኔ ግን ‹‹እውነት ግራጫ ነች›› ባይ ነኝ፡፡ ይቺን ግራጫ እውነት እኔ ጽፌያት ብዙኃን ሲቀበሏት ነው የማይፈርዱብኝ፡፡ እውነቴ አይታያቸው ይሆናል፤ እኔግን አልቆጭም፡፡ ምክንያቱም፣ በቁዘማዬ መግቢያ አካባቢ እንዳልኩት ‹‹ብዕር ሰዎች ያነቃል›› ብዬ አምኜ ጽፌያለሁ፡፡ ብዕር ሁለት አፈሙዝ እንዳለው ሽጉጥ ነው፡፡ ተኳሹንም፣ ዒላማውንም ይመታል፡፡
በብዛት የጻፍኩት ራሴን ለማሳመን ስፍጨረጨር እግረ መንገዴን መሰሎቼን ለማሳመን ነው፡፡ ዒላማዬን ስቼ ብሆን እንኳ እራሴን አልሳትኩም፡፡ ዒላማዬን መሳትም ቢሆን የተኳሹ ድክመት ላይሆን የችላል፡፡ እጓለ ገብረ ዮሐንስ እንዳሉት ‹‹ጎልማሳ ጦርም ሆነ ሽመል አርቆ ይወረውራል፤ ዒላማውን ሳይመታ ቢቀር ከክንዱ መድከም ብቻ ሳይሆን ኢላማውም ወላዋይነት ሊሆን ይችላል፡፡››
መንግስታችን በኦርዌሊያን ፈሊጥ ነው የሚመራው (‹ሚ› ጠብቆ በይም ላልቶ ቢነበብ ግዴለም)፡፡ የወደፊቱን ለመቆጣጠር፣ አሁንን አጥብቆ ይዟል (እንደ ነብር ጭራ)፣ ያለፈውን ባሻው መንገድ ይተረጉማል፡፡ ለዚህ ግቡ መገናኛ ብዙኃን አንድም የእሱ ድምጽ የገደል ማሚቶ እንዲሆኑ አሊያም እንዲጠፉ ነው ምኞቱ፡፡ የእኔና የጓደኞቼ ምኞት ደግሞ ተቃራኒው ነበር ቢያንስ በማሕበራዊ ሚዲያ ላይ አማራጭ ድምፅ መሆን ተመኝተን ነበር፡፡ ለአማራጭ ድምፅነት የሰጠነው የተጋነነ ዋጋ በበኩሌ ኢ-ምክንያታዊ አይመስለኝም፡፡ ግራጫ እያልኩ የማጣቅሳት እውነት የምትወለደው ‹‹ጫፍ አልባ በሆነ›› የነጭ እና ጥቁር እውነቶች ፍጭት ነው፡፡ አማራጭ ቀለም ባይኖር ኖሮ የቀለሙን ዓይነት መጥራትም (መሰየምም) አያስፈልግም ነበር፡፡
ቀደም ብዬ እንደጠቀስኩት መንግስታችን ኦርዌሊያን ነው፡፡ ታሪክና ትርክትን መቆጣጠር ይፈልጋል፡፡ ያንን የሚያደርገው ደግሞ አንድም በብዕር (መገናኛ ብዙኃንን በመቆጣጠር)፣ አንድም በኃይል (አማራጭ ድምፃችንን በማፈን) ነው፡፡ ወቅቱ ከምርጫ 97 ማግስት ወዲህ ብዙ ጋዜጠኞችና ጸሐፍት የታሰሩበትና የተሰደዱበት ነው፡፡ እኔና ጓደኞቼም የዚሁ ዘመቻ ሰለባ ሆነናል፡፡ የታሰርነው ምርጫ 2007ን ምክንያት በማድረግ እንደሆነ ይገመታል፡፡አሁን ምርጫው ገዢው ፓርቲ በሚፈልገው መልኩ ተጠናቋል፡፡ ዳኞች የአቃቤ ሕጉን ማስረጃዎች መርምረው ውሳኔ ለመስጠት ለሐምሌ 13 ቀን ቆርጠዋል፡፡ ብዙዎች ይጠየቁኛል፤ ‹‹ምን እንጠብቅ?››
ሌሎች ምን መጠበቅ እንዳለባቸው ለመንገር ቀርቶ እኔ ራሴ ምን መጠበቅ እንዳለብኝ አላውቅም፡፡ የማውቀው ፍ/ቤቱ የሚወስነው ሳይሆን ለኔ(እና ጓደኞቼ) የሚገባንን ነው፡፡ ከነፃ በታች አያዋጣንም፡፡ ሆኖም ግን ሊሆን የማይገባው (ይሆናልና) ሆኖ ‹‹ጥፋተኛ›› ብንባልስ? መልሱን ከትልቅ ሰው አፍ ተንጠራርቼ እዋሳለሁ፡፡

‹‹የታህሳሱ ግርግር ›› በመባል የሚታወሰው የንጉሱ መፈንቅለ መንግስት እንደከሸፈ፣ ተሳታፊዎቹን የዳኙት ኖርዌያዊው ዳኛ ኤድቫርድ አምብሮ ጄኔራል መንግስቱ ንዋይ ላይ የሞት ቅጣት ሲበይኑባቸው ጄኔራሉ እንዲህ ነበር ያሉት፡- ውሳኔያችሁ ላይ ይግባኝ የለኝም፡፡ ፍትሕ የነፈጋችሁኝ ይህ ክስ ባግባቡ እንዳልከላከል ስታደርጉኝ ገና ነው፡፡ ያላችሁትን አድርጌያለሁ ፣ ግን ጥፋተኛ አደለሁም፡፡ ጽሑፍ እንደማስረጃ አቅርበው ‹‹አሸባሪ›› ነህ ካሉኝ፣ ከዚህ (ከጄኔራል መንግስቱንግግር) በላይ የማስተባብልበት አፍ የለኝም፡፡
BefeQadu Z Hailu